Zelazo w wodzie: wplyw na ludzkie cialo i normy

Zelazo w wodzie pitnej

Woda jest najobficiej wystepujaca substancja na Ziemi. Otoczka wodna Ziemi ? hydrosfera ? obejmujaca oceany, morza, jeziora, rzeki, zbiorniki, wody gruntowe i wilgotnosc gleby zawiera okolo 1,4 miliarda km wody; z czego woda ladowa ma 90 mln km. Lodowce, pokrywajace 10% powierzchni planety, zawieraja 24 mln km, wody gruntowe – 60 mln, w atmosferze 13-15 tys. km. Sklad mineralow, skal, organizmow zywych to 340 tys. km wody. Slone wody morz i oceanow, ktore stanowia glowne rezerwy wodne na planecie, sa wykorzystywane przez ludzi w niewielkim stopniu, a wody pozyskiwane w wyniku opadow atmosferycznych i lodowcow maja ograniczony i lokalny charakter.

Woda jest siedliskiem wielu tysiecy gatunkow roslin i zwierzat. Sluzy jako jedyne zrodlo tlenu w atmosferze, ktory powstaje w roslinach zielonych na skutek syntezy wody zwiazanej, lekkiej reakcji.

Woda jest jednym z glownych czynnikow determinujacych klimat. Dzieki duzej pojemnosci cieplnej wlasciwej nagrzewa sie i schladza powoli, co stwarza bardziej wyrownane warunki temperaturowe w srodowisku wodnym i dziala zmiekczajaco na klimat.

Woda naturalna zawiera rozpuszczone sole, gazy, materie organiczna.

W wodzie naturalnej dominuja jony Cl, Na, HCO, Ca, Mg, SO, K+. Inne jony znajduja sie w bardzo malych ilosciach. Stezenie materii organicznej srednio w rzekach wynosi 20, w oceanie – 4 mg/l. Naturalna woda zawiera azot, tlen, dwutlenek wegla i niektore zrodla siarkowodoru.

Podwyzszona zawartosc zelaza w wodzie, ktora dotyczy ponad 70% zrodel poboru wody w naszym regionie, jest palacym problemem nie tylko przedsiebiorstw wodociagowych, ale takze przedsiebiorstw przemyslowych i odbiorcow indywidualnych dysponujacych lokalnymi zrodlami wody. Dlatego odzelazianie wody jest jednym z najwazniejszych kierunkow w dziedzinie oczyszczania wody.

Jesli woda naplywa do twojego domu lub domku z wlasnej studni lub ze wspolnego wodociagu, to prawdopodobnie napotkales problemy, jakie niesie za soba obecnosc zelaza w wodzie. Przeciez obecnosc nawet niewielkiej jego ilosci (3 czesci na milion) powoduje powstawanie rdzawych smug na plytkach i zlewozmywakach, powoduje ?przerost? rur, wylacza hydraulike i grzejniki, pogarsza jakosc prania i zabija miekkosc Twoich ubrania? nalezy zapomniec o szkodliwym wplywie Fe 2+ na organizm (szczegolnie watrobe i nerki), ktorego dzialanie jest grozniejsze niz wielu toksyn!

Woda w drodze do naszych domow ulega wielu zmianom. Deszczowka rozpuszcza zanieczyszczenia z powietrza. Wtedy woda deszczowa spada na powierzchnie ziemi, rozpuszcza substancje organiczne i nieorganiczne i przenosi je do zrodel i zbiornikow. Odpady przemyslowe trafiaja rowniez do jezior i rzek. I w koncu wszystko to trafia do sieci wodociagowej. Na przyklad woda deszczowa zmywa naturalnie wystepujaca materie organiczna (znajdujaca sie w glebie), a takze insektycydy, nawozy i inne chemikalia. Przemyslowe produkty uboczne, takie jak kwasy, zasady, srodki powierzchniowo czynne i rozpuszczalniki, sa pochlaniane z powietrza, a nastepnie przenoszone na ziemie w deszczu.

Znaczne ilosci zelaza pochodza z podziemnych splywow i sciekow z przemyslu metalurgicznego, metalurgicznego, tekstylnego, farb i lakierow oraz sciekow rolniczych. Zelazo moze byc rowniez obecne w wodzie pitnej ze wzgledu na stosowanie koagulantow zawierajacych zelazo w miejskich oczyszczalniach sciekow lub z powodu korozji ?czarnych? (zeliwnych lub stalowych) rur wodociagowych.

Zawartosc zelaza w slodkich wodach powierzchniowych wynosi dziesiate czesci miligrama. Jego glowna postacia w wodach powierzchniowych sa zwiazki kompleksowe trojwartosciowych jonow zelaza z rozpuszczonymi zwiazkami nieorganicznymi i organicznymi, glownie z solami kwasow huminowych ? humianami. Dlatego tez obserwuje sie podwyzszona zawartosc zelaza w wodach bagiennych (jednostki miligramowe), gdzie stezenie substancji humusowych jest dosc wysokie. Przy pH = 8,0 glowna postacia zelaza w wodzie jest hydrat tlenku zelaza Fe (OH) 3, ktory jest w formie zawiesiny koloidalnej. Najwyzsze stezenia zelaza (do kilkudziesieciu miligramow na 1 dm3) obserwuje sie w wodach gruntowych o niskich wartosciach pH i niskiej zawartosci rozpuszczonego tlenu, a na obszarach wystepowania rud siarczanowych i strefach mlodego wulkanizmu stezenie zelaza moze siegac nawet setek miligramow w 1 litrze wody. W wodach gruntowych zelazo wystepuje glownie w rozpuszczonej postaci dwuwartosciowej. W pewnych warunkach zelazo zelazowe moze rowniez wystepowac w wodzie w postaci rozpuszczonej, zarowno w postaci soli nieorganicznych (na przyklad siarczanow), jak i w skladzie rozpuszczalnych kompleksow organicznych.

Rosnace ilosci sciekow przemyslowych i bytowych oraz odpadow coraz bardziej komplikuja proces oczyszczania wody.

Zanieczyszczenia w wodach powierzchniowych to nie tylko nieprzyjemne smaki i zapachy, zawieszone ciala stale, ale takze rozpuszczone metale, takie jak arsen, aluminium, olow, rtec, zelazo i kadm, a takze rozne substancje organiczne. Wycieki ropy i wypadki w rurociagach przyczyniaja sie do zanieczyszczenia wod powierzchniowych.

W ostatnich latach opracowano tysiace nowych chemikaliow, ale niestety nie wszystkie z nich maja opcje recyklingu.

Zelazo w wodzie to nie problem!

W dzisiejszych czasach obecnosc zelaza w wodzie nikogo nie dziwi. Ciecz o czerwonawym odcieniu wyplywa z sieci wodociagowej w mieszkaniach i jest zasilana ze studni w domach prywatnych. Nie jest to jednak szczegolny problem, poniewaz jest dosc latwy do rozwiazania.

Dobrym rozwiazaniem sa na przyklad trojstopniowe filtry do wody. Za ich pomoca wykonywana jest filtracja mechaniczna, nastepnie – zmiekczanie, a na ostatnim etapie – adsorpcja (usuwanie chloru i neutralizacja nieprzyjemnych zapachow).

Aby zapewnic pelna niezawodnosc, mozesz zainstalowac filtry glowne do wody uzytkowej. Takie urzadzenia nie tylko go czyszcza, ale takze chronia wszystkie sprzety kuchenne i sprzet wodno-kanalizacyjny przed negatywnym dzialaniem zawartych w nim czastek (w tym samego zelazka).

Oczywiscie mozesz ograniczyc sie do niedrogiego filtra domowego do swojego domu. Najwazniejsze, ze w systemie zainstalowany jest wklad Ecosoft z zywica jonowymienna, ktory odpowiada za zmniejszenie ilosci jonow zelaza w wodzie.

Wplyw zawartosci zelaza na jakosc wody

O wizualnie podwyzszonej zawartosci zelaza w wodzie decyduja rdzawe smugi na powierzchni armatury oraz rdzawe osady na sciankach rurociagow. Woda z duza zawartoscia zelaza jest nieprzyjemna w smaku, bardzo szkodliwa dla zdrowia, dodatkowo moze pobrudzic rzeczy podczas prania oraz uszkodzic armature i armature wodno-kanalizacyjna.

Zwiekszona zawartosc zelaza w wodzie jest bardzo powszechnym zjawiskiem w Rosji.

Woda zawierajaca zelazo (zwlaszcza woda gruntowa) jest poczatkowo przejrzysta i czysta z wygladu. Jednak nawet przy krotkim kontakcie z tlenem atmosferycznym zelazo utlenia sie, nadajac wodzie zoltawo-brazowy kolor. Juz przy stezeniu zelaza powyzej 0,3 mg/l taka woda moze powodowac rdzawe smugi na armaturze oraz plamy na praniu podczas prania. Przy zawartosci zelaza powyzej 1 mg/l woda staje sie metna, zoltobrazowa i ma charakterystyczny metaliczny posmak.

Wszystko to sprawia, ze ??taka woda praktycznie nie nadaje sie do uzytku zarowno technicznego, jak i pitnego. Pod wzgledem cech organoleptycznych granica zawartosci zelaza w wodzie jest prawie powszechnie ustalana na poziomie 0,3 mg/l (a wedlug norm unijnych nawet 0,2 mg/l). Nalezy w tym miejscu podkreslic, ze ograniczenie to wynika wlasnie z przyczyn organoleptycznych. Wedlug wskazan szkodliwosci dla zdrowia takiego parametru nie ustalono.

Stezenie zelaza w wodzie: kiedy sa powody do niepokoju

Zelazo jest jednym z najobficiej wystepujacych pierwiastkow w przyrodzie, nic wiec dziwnego, ze woda ze studni zawiera duza ilosc tego metalu. Zgodnie z normami sanitarnymi jego zawartosc nie powinna przekraczac 0,3 mg / l, ale czasami wskazniki siegaja 20 mg / l.

Oznaki zwiekszonej zawartosci zelaza

  • Walory smakowe

Jesli woda ze studni ma metaliczny posmak, to zdecydowanie czas na testy i sprawdzenie, jak bardzo jest zanieczyszczona. Zmiana smaku moze wskazywac na przekroczenie normy, poniewaz przy zawartosci zelaza do 0,1 mg / l osoba w ogole nie czuje „metalu w ustach”. Im wyzsze stezenie, tym bardziej nieprzyjemny smak wody. Czuje sie to nawet w herbacie, kawie, przygotowanych potrawach.

  • Kolor

Jedna z oznak wysokiego stezenia zelaza sa rdzawe smugi na armaturze oraz brazowawe naloty na czajnikach i garnkach. Pranie kolorowe w zanieczyszczonej wodzie moze odbarwic sie.

  • Przezroczystosc

W zaleznosci od formy, w jakiej zelazo jest rozpuszczone w wodzie, ciecz moze wydawac sie metna. Ale tej funkcji nie mozna uznac za w 100% niezawodna, ??poniewaz czasami zanieczyszczenia maja niewielki wplyw na wyglad wody.

Jakie formy jest zelazo w wodzie?

Dla wlasciciela studni wazne sa nastepujace zwiazki zelaza:

  • Dwuwartosciowy. Rozpuszcza sie w wodzie i nie zmienia w zaden sposob swojego koloru, nie wplywa na przezroczystosc. Obecnosc pierwiastka mozna okreslic w nastepujacy sposob: wode wlewa sie do bialego naczynia i pozostawia na kilka godzin. Jesli na scianach pojawi sie osad, oznacza to zanieczyszczenia.
  • Trojwartosciowy. Potrafi zmienic kolor i przezroczystosc wody, poniewaz nie rozpuszcza sie. Zwykle ma kolor brazowawy lub zolty. Jesli woda opadnie, zelazo wytraci sie.
  • Zwiazki organiczne. Metal w tych formach nie osadza sie, ale moze zmienic kolor cieczy na zoltawy.
  • Zelazo bakteryjne. Tworzy opalizujacy film na powierzchni cieczy, zanieczyszcza elementy systemu wodociagowego osadami galaretowatymi.

Dlaczego zwiekszona zawartosc zelaza, manganu i innych skladnikow jest niebezpieczna?

Chce tylko wyjasnic, czym jest ?zwiekszona zawartosc?. Woda ze studni lub studni, a takze z innych zrodel jest wykorzystywana do roznych celow: potrzeb technicznych, picia itp. W wiekszosci przypadkow wszystkich interesuje nas pytanie, czy wode mozna pic.

Aby na to pytanie mozna bylo latwo odpowiedziec za pomoca protokolu analizy chemicznej na naszych oczach, musimy znac maksymalne dopuszczalne stezenie (MPC) jednego lub drugiego skladnika. Te wartosci dla wody pitnej sa regulowane w SanPiN 2.1.4.1074-01. Oznacza to, ze porownujac wyniki analizy z MPC podanymi w tym SanPiN 2.1.4.1074-01, mozemy zrozumiec, czy wode mozna pic, czy nie.

Abys nie szukal tych danych i nie siedzial i skrupulatnie porownywal, w naszym protokole analizy jest juz kolumna zawierajaca wskazniki MPC z SanPin i jest wniosek, czy woda odpowiada SanPinowi, czy nie.

Maksymalne dopuszczalne stezenie zelaza (Fe) w wodzie pitnej wynosi 0,3 mg/l.

Wplyw na hydraulike: Zwiekszona zawartosc zelaza w wodzie jest jedna z glownych przyczyn biofoulingu w rurach wodociagowych.

Wedlug najnowszych badan bakterie zelazowe sa zrodlem sluzu, ktory tworzy sie na elementach laczacych i stykajacych rurociag. Z biegiem czasu biofouling moze uszkodzic i skorodowac armature wodno-kanalizacyjna.

Wplyw na organizm: Zelazo czesto powoduje rozwoj zapalenia skory, reakcje alergiczne, choroby watroby i nerek. Uwaza sie, ze przekroczenie maksymalnego dopuszczalnego stezenia zelaza w wodzie zwieksza ryzyko zawalu serca i uszkodzenia tkanek w wyniku udarow. Malo kto wie, ze w obecnosci tlenu zelazo wykazuje wlasciwosci rakotworcze.

Faktem jest, ze to wolne rodniki wodorotlenowe powoduja mutacje DNA i dalszy rozwoj komorek rakowych. Gdy tylko uruchomi sie mechanizm powstawania nowotworu zlosliwego, uszkodzone komorki zaczynaja szukac zelaza do pozywienia.

Jak zmniejszyc zawartosc zelaza: Najlatwiejszy i najtanszy sposob na usuniecie zelaza z wody: Znajdz zbiornik magazynowy o odpowiedniej wielkosci wykonany z plastiku spozywczego, stali nierdzewnej itp.

Jak zmniejszyc zawartosc zelaza w wodzie pitnej: srodki specjalne i ludowe

Zainstaluj go w odpowiednim miejscu, np. na dachu. Uporzadkuj doplyw wody ze studni przez dyfuzor prysznicowy (polepsza to napowietrzanie wody). Upewnij sie, ze osadzona woda nie jest pobierana z samego dna zbiornika, ale nieco wyzej, aby osad nie dostal sie do systemu zaopatrzenia w wode. Optymalnie jest, jesli wymiary zasobnika przekraczaja dzienne zuzycie wody. Pozwala to na czerpanie wody wieczorem i swobodne korzystanie z niej przez caly dzien. Drugim sposobem, ale nie tak budzetowym, jest zastosowanie systemow czyszczacych.

Maksymalne dopuszczalne stezenie manganu (Mn) w wodzie pitnej wynosi 0,1 mg/l.

Wplyw na hydraulike: W wyniku zwiekszonej zawartosci manganu w wodzie na wewnetrznych powierzchniach rur wodociagowych i urzadzen do goracej wody zaczynaja odkladac sie osady tego metalu, co z kolei moze powodowac zablokowanie i pogorszenie procesow wymiany ciepla. Ponadto taka woda pozostawia nieusuwalne slady na armaturze.

Wplyw na organizm: Ostatnie badania wykazaly, ze picie wody nadmiernie wzbogaconej manganem prowadzi do spadku zdolnosci intelektualnych u dzieci.

Stale korzystanie z wody pitnej, w ktorej stezenie manganu przekracza 0,1 mg / l, moze wywolac wystapienie powaznych chorob ukladu kostnego.

Mangan gromadzi sie w ludzkim ciele i jest prawie niemozliwy do usuniecia. Mangan wnika do kanalikow komorek nerwowych i w ten sposob zapobiega przechodzeniu impulsow nerwowych. Rowniez zwiekszona zawartosc manganu w wodzie pitnej zagraza chorobom watroby, w ktorej ten metal jest glownie skoncentrowany.

Ponadto mangan w polaczeniu z woda ma zdolnosc przenikania do jelita cienkiego, kosci, nerek, gruczolow dokrewnych, a nawet wplywa na mozg.

Jak zmniejszyc zawartosc manganu: specjalne systemy uzdatniania wody

Maksymalne dopuszczalne stezenie twardosci w wodzie pitnej wynosi 7 mmol.

Wplyw na kanalizacje: Gdy twarda woda wchodzi w interakcje z detergentami (proszki do prania, mydlo, szampony), pojawiaja sie ?zuzle mydlane?, ktore wygladaja jak piana.

Po wyschnieciu ta pianka pozostaje w postaci plytki nazebnej na skorze, wlosach, poscieli, kanalizacji. Negatywny wplyw takich toksyn na organizm ludzki objawia sie tym, ze zaczynaja niszczyc naturalny film tluszczowy pokrywajacy skore, zatykaja pory. Wplyw na organizm: Swiatowa Organizacja Zdrowia (WHO) nie ustalila zadnej wartosci twardosci wedlug wskazan wplywu organizmu ludzkiego.

Pomimo faktu, ze badania wykazaly odwrotna zaleznosc miedzy twardoscia wody a chorobami sercowo-naczyniowymi, dane te sa niewystarczajace do ostatecznego wniosku. Nie udowodniono rowniez, ze zbyt miekka woda moze miec negatywny wplyw na rownowage mineralow w organizmie.

Jednak duza twardosc pogarsza wode, nadaje jej gorzki smak, wplywa negatywnie na narzady trawienne, zaburza rownowage wodno-solna organizmu, moga wystapic rozne reakcje alergiczne.

Jak zmniejszyc twardosc: Zagotuj wode, aby zlagodzic tymczasowa twardosc. Uzyj metody zamrazania lodu.

Jest czesto uzywany przy stalej twardosci wody. Stopniowo zamrazaj wode. Kiedy stwierdzisz, ze pozostalo okolo 10% pierwotnej objetosci, spusc niezamrozona wode i rozpusc lod. Faktem jest, ze wszystkie sole nadajace twardosc pozostaja w niezamrozonej wodzie. Zainstaluj filtry do oczyszczania wody.

Maksymalne dopuszczalne stezenie azotanow (NO3) i azotynow (NO2) wynosi odpowiednio 45 mg/l i 3,0 mg/l.

Dzialanie na organizm: Azotany nie sa niebezpieczne, niebezpieczne sa azotyny i produkty rozkladu azotanow – wolne rodniki, ktore maja dzialanie rakotworcze i mutagenne.

Azotany sa przeksztalcane w azotyny podczas trawienia, a nawet w ustach. Azotyny dostajace sie do krwi ?zabijaja? hemoglobine. Hemoglobina jest nosnikiem tlenu. ?Uszkodzona? hemoglobina (metemoglobina) nie jest w stanie przenosic tlenu, co prowadzi do niedotlenienia komorek, zaburzenia czynnosci watroby i ogolnego zatrucia organizmu. W wodzie ze studni znajdujacych sie w poblizu gruntow rolnych obserwuje sie zawartosc azotanow powyzej 100 mg / l.

Taka woda bez oczyszczania moze stac sie jednym z czynnikow majacych bezposredni wplyw na dlugosc zycia. Smiertelna dawka azotanow dla czlowieka wynosi 8-15 g.

Jak zmniejszyc zawartosc azotynow i azotanow: specjalne systemy uzdatniania wody. Bardzo wazne jest, aby nie stac sie samym zrodlem azotanow w wodzie, w tym celu trzymaj szamba i szamba jak najdalej od studni (studni).

… siarczany

Maksymalne dopuszczalne stezenie siarczanow w wodzie pitnej wynosi 500 mg / l

Wplyw na kanalizacje: Siarczany moga tworzyc kamien.

Przy stosowaniu rur olowianych stezenia siarczanow powyzej 200 mg/l moga prowadzic do wymywania olowiu do wody.

Wplyw na organizm: Podwyzszony poziom siarczanow zaburza wlasciwosci organoleptyczne wody i fizjologicznie dziala na organizm czlowieka ? maja wlasciwosci przeczyszczajace.

Jak zmniejszyc zawartosc: Aby pozbyc sie nadmiaru siarczanow w wodzie, musisz zainstalowac system odwroconej osmozy.

… chlorki

Maksymalne dopuszczalne stezenie chloru w wodzie pitnej wynosi 350 mg/l.

Wplyw na hydraulike: –

Wplyw na organizm: wplywa na metabolizm wodno – solny; podnosi sie poziom chlorkow we krwi, co prowadzi do zmniejszenia diurezy i redystrybucji chlorkow w narzadach i tkankach, choroba, picie wody o wysokiej zawartosci chlorkow moze pogorszyc przebieg choroby;

Jak zmniejszyc zawartosc: Osadzona woda w otwartych naczyniach

… sucha pozostalosc lub mineralizacja

Maksymalne dopuszczalne stezenie suchej pozostalosci w wodzie pitnej wynosi 1000 mg/l.

Wplyw na hydraulike: –

Wplyw na organizm: a) sprzyja przegrzaniu w czasie upalow, b) prowadzi do uposledzenia gaszenia pragnienia, c) zmienia gospodarke wodno-solna poprzez zwiekszenie hydrofilowosci tkanek, d) poprawia motoryke i wydzieline zoladka i jelit.

Jak zmniejszyc zawartosc: specjalne systemy uzdatniania wody.

O zaletach zelaza i niebezpieczenstwach zwiazanych z nadmierna zawartoscia zelaza w wodzie

Rola zelaza w organizmie czlowieka jest nie do przecenienia: zelazo wspomaga hematopoeze i jest niezbedne do prawidlowego funkcjonowania ukladu enzymatycznego organizmu, jest substancja niezastapiona w hemaglobinie i mioglobinie, wchodzi w sklad komorek i enzymow.

Cialo osoby doroslej zawiera 4-5 g zelaza, ktore jest czescia najwazniejszego barwnika oddechowego hemoglobiny (55-70% calkowitej zawartosci), wytwarzanego przez szpik kostny i odpowiedzialnego za transport tlenu z pluc do tkanki, bialko mioglobina (10-25%) niezbedne do gromadzenia tlenu w tkance miesniowej, a takze w skladzie roznych enzymow oddechowych (okolo 1% calkowitej zawartosci).

Ponadto 20-25% zelaza jest magazynowane w organizmie jako rezerwa, skoncentrowane w watrobie i sledzionie w postaci ferrytyny – kompleksu zelazowo-bialkowego, ktory sluzy jako ?surowiec? do uzyskania wszystkich powyzszych roznych zwiazki zelaza.

Osocze krwi zawiera nie wiecej niz 0,1% calkowitej zawartosci zelaza.

Zelazo jest wydalane z organizmu glownie przez sciany jelita grubego i nieznacznie przez nerki.

Dziennie wydalane jest okolo 6-10 mg zelaza. Stad codzienne zapotrzebowanie czlowieka na zelazo (mowimy oczywiscie o srednich liczbach. Na przyklad kobiety maja wieksze zapotrzebowanie na zelazo niz mezczyzni – 15-18 mg). Jednak biorac pod uwage niska absorpcje zelaza (zob.

Powyzej), wraz z dieta, osoba powinna normalnie otrzymywac 60-100 mg zelaza dziennie.

SanPin okresla wymagania dotyczace zaopatrzenia w wode, w ktorych maksymalne dopuszczalne stezenie zelaza w wodzie nie moze przekraczac 0,3 mg na metr szescienny. DM (litr).

Swiatowa Organizacja Zdrowia nie podaje zadnej zalecanej wartosci dla wskazan zdrowotnych, poniewaz nie ma wystarczajacych danych na temat negatywnego wplywu zelaza na organizm czlowieka.

Przy poziomie tolerowanego dziennego spozycia zelaza ustalonego przez WHO, rownego 0,8 mg/kg masy ciala czlowieka, calkowita zawartosc zelaza w wodzie bezpiecznej dla zdrowia wynosi 2 mg/l.

Oznacza to, ze jesli uzywasz takiej wody na co dzien przez cale zycie, nie mozesz obawiac sie konsekwencji zdrowotnych (inna sprawa, ze ??woda z 2 mg/l zelaza bedzie miala bardzo ?nieapetyczny? wyglad).

Ogolnie rzecz biorac, metabolizm zelaza w organizmie zalezy od funkcjonowania watroby.

W przypadku zaklocen w pracy, a takze przy ubogiej w zelazo diecie (np. przy sztucznym karmieniu dzieci, szczegolnie krowim i kozim mlekiem, ktore sa wyjatkowo ubogie w zelazo) moze rozwinac sie anemia z niedoboru zelaza lub proste terminy, ?niedokrwistosc?. Choroba ta charakteryzuje sie bladoscia skory i blon sluzowych, obrzekiem twarzy i towarzyszy jej ogolne oslabienie, szybkie zmeczenie fizyczne i psychiczne, dusznosc, zawroty glowy, szum w uszach.

W przypadku niedoboru zelaza obserwuje sie nastepujace objawy:

  • – sucha skora
  • – zmeczenie
  • – zwiekszona wrazliwosc na zimno
  • – lamliwe paznokcie
  • – pogorszenie czynnosci mozgu
  • – anemia
  • – zaburzenia trawienia
  • – zawroty glowy
  • – depresja
  • – wypadanie wlosow i siwienie
  • – stany zapalne w jamie ustnej
  • – zaburzenia nerwowe
  • – otylosc
  • – zmniejszona czynnosc tarczycy

Biorac pod uwage te pozytywne wlasciwosci zelaza, organizm ludzki jest zaprogramowany do gromadzenia tego pierwiastka sladowego w sledzionie i watrobie.

W przypadku niedoboru narzady te po prostu wysylaja zelazo do obszaru, ktory jest w potrzebie. Niestety to wlasnie wlasciwosci organizmu kumuluja ten mikroelement, ktory moze wyrzadzic czlowiekowi znaczna szkode. Jesli wypijana przez niego woda zawiera nadmiar zelaza, nadal bedzie sie ono gromadzic w watrobie, nerkach, sledzionie i trzustce. Procesu tego nie da sie zatrzymac, poniewaz organizm nie ma ?punktu nasycenia?.

W rezultacie wystepuje nadmiar zelaza, ktory dodatkowo obciaza wszystkie narzady i powoduje w nich nieodwracalne procesy patologiczne.

Jakie jest zagrozenie picia wody z zelazem

Zelazo jest obecne w ludzkim ciele i wszystkich zywych organizmach. Jego dopuszczalne dzienne zapotrzebowanie to nie wiecej niz 1-2 miligramy. Z jedzeniem i woda musisz uzyskac 10-18 mg, poniewaz wchlania sie nie wiecej niz 10%. Dla kobiet i mezczyzn, dla dzieci i doroslych, dla osob w roznym wieku normy zelaza sa rozne.

Do 70% Fe jest czescia bialka zawierajacego zelazo (hemoglobina), ktore jest zawarte w erytrocytach. Uczestniczy w procesie oddechowym i krwiotworczym ? w dostarczaniu tlenu i krwi do tkanek.

Nadmiar zelaza wywoluje rozne choroby – hemochromatoze, ktora powoduje zaburzenia metaboliczne, zapalenie trzustki i zatrucie watroby. Niedobor powoduje anemie gruczolowa, problemy sercowo-naczyniowe, choroby ukladu oddechowego. Ludzie maja ciagle bole glowy, problemy z pamiecia i uwaga, utrate energii, omdlenia.

Co jeszcze zagraza wielkiemu znaczeniu zelaza w wodzie pitnej? Wysokie stezenie zelaza w wodzie pitnej niszczy urzadzenia hydrauliczne – rdzewieja czesci kotlow, maszyn, rurociagow. Pod wplywem wody i powietrza rozpuszczalna (kwasna) forma zanieczyszczen zmienia sie w nierozpuszczalna (tlenkowa). Wytraca sie 3-wartosciowy Fe, ktory w kontakcie z powierzchnia metalowych przedmiotow tworzy rdze. Osady korozyjne szybko niszcza sprzet, tworza zatory w rurach, pogarszajac jakosc wody. Po podgrzaniu zwiazki zelaza aktywnie reaguja z para wodna, ??przyspieszajac korozje. Pojawiaja sie nieszczelnosci, co jest bardzo niebezpieczne dla systemu grzewczego ? mozna sie poparzyc para i goraca woda.

Ze wzgledow technicznych i przemyslowych niedopuszczalne jest stosowanie roztworow wodnych, w ktorych zelazo przekracza norme. W mleczarni olej nabiera metalicznego smaku. W fabrykach tekstylnych nawet przy niewielkim nadmiarze zelaza w wodzie produkty moga zostac odrzucone. Dlatego tak wazne sa procesy oczyszczania wody pitnej i przemyslowej z zelaza. Zdrowie, zywotnosc sprzetu i systemow hydraulicznych zalezy bezposrednio od czystosci i jakosci wody.

Szkoda nadmiernego spozycia zelaza w zywnosci

Z roznych powodow juz naturalne zrodla wody zawieraja znaczna ilosc rozpuszczonego zelaza.

To zelazo w postaci biwalentnej, nieutlenione, nie wplywa nawet na kolor wody, dopoki nie znajdzie sie przez pewien czas w powietrzu.

Dla ludzi najniebezpieczniejszy Fe3 – zelazo (rdza) jest metalem ciezkim, ktory moze gromadzic sie w organizmie i ma dzialanie rakotworcze ze wszystkimi wynikajacymi z tego konsekwencjami nowotworowymi.

Malo kto wie, ze w obecnosci tlenu zelazo wykazuje wlasciwosci rakotworcze.

Faktem jest, ze to wolne rodniki wodorotlenowe powoduja mutacje DNA i dalszy rozwoj komorek rakowych. Gdy tylko uruchomi sie mechanizm powstawania nowotworu zlosliwego, uszkodzone komorki zaczynaja szukac zelaza do pozywienia.

Osoby z wysokim poziomem ferrytyny (zelazo we krwi) sa bardziej podatne na nowotwory, takie jak rak pluc, okreznicy, pecherza moczowego i przelyku.

Ze zdrowotnego punktu widzenia istnieja sprzeczne opinie dotyczace zawartosci zelaza w wodzie.

Niektorzy twierdza, ze zawartosc zelaza w wodzie nie stanowi zagrozenia dla zdrowia, chociaz dostrzegaja zwiazane z tym pogorszenie organoleptyczne, a zwlaszcza nieprzyjemny boczny smak atramentu. Jesli zawartosc zelaza przekracza 0,1 mg/l, w wodzie pojawia sie plankton. Suchosc i swedzenie ust jest rowniez spowodowane zelazem. Przy zawartosci zelaza 1-1,5 mg/l pojawia sie zmetnienie wody, zolty kolor i brazowy osad.

Obecnosc miedzi, kobaltu i manganu, molibdenu i innych metali ciezkich w wodzie zwieksza wchlanianie zelaza.

Nadmierna zawartosc zelaza moze wywolac reakcje alergiczna, a u niektorych osob moze byc przyczyna chorob serca i cukrzycy. Dlugotrwale uzywanie wody, ktora zawiera ponad 0,2 mg/l zelaza, moze zwiekszac ryzyko zawalu serca, a takze uszkadzac funkcje rozrodcze.

Niektorzy autorzy twierdza, ze tylko woda pitna zawierajaca wiecej niz 3 mg/l zelaza moze powodowac zawal serca, a takze reakcje alergiczne i problemy z watroba. Nasi przodkowie juz wiedzieli, ze roznica miedzy lekiem a trucizna polega na ilosci uzytej substancji.

Rozpuszczone w wodzie zelazo o podwyzszonym stezeniu znane jest z uczucia ?ucisku? i suchosci skory po kapieli.

Ponadto jeden z glownych elementow skorupy ziemskiej czesto powoduje rozwoj zapalenia skory, reakcje alergiczne, choroby watroby i nerek.

Dzienna stawka jednego z najczestszych elementow skorupy ziemskiej znajduje sie w miesie, pomidorach, kaszy gryczanej. Organizm wydaje 1-2 mg dziennie. Zelazko dla podtrzymania zycia. Nadwyzka towaru jest deponowana ?na magazynie?.

Uwaza sie, ze przekroczenie maksymalnego dopuszczalnego stezenia zelaza w wodzie zwieksza ryzyko zawalu serca i uszkodzenia tkanek w udarze.

Prog toksycznosci zelaza dla ludzi wynosi srednio 200 mg / dzien. Dawka smiertelna dla czlowieka, w zaleznosci od wieku, wagi i plci, wynosi 3-35 g. 220035, g.

Skad sie bierze zelazo w wodzie

Mozliwe przyczyny wzrostu stezenia zelaza w wodzie:

  • Jesli gleba zawiera zloza rudy siarczanowej lub skal pochodzenia wulkanicznego. W takim przypadku nawet na duzych glebokosciach, powyzej 50-60 m, woda moze zawierac ponad 100 mg/l.
  • Jesli gleba jest bagnista. Woda bagienna moze zawierac 1-5 ml/g zelaza.
  • Jezeli w poblizu znajduje sie zaklad przemyslowy: hutniczy, chemiczny, petrochemiczny, ktory odprowadza scieki do lokalnych zbiornikow wodnych. W takim przypadku metale ze zbiornika moga zostac wchloniete do gleby i wpasc do podziemnych zrodel.
  • Jesli dom ma stare zardzewiale rury (wazne nie dla studni, ale dla starych wiezowcow lub nowych budynkow, ktore sa podlaczone do starej sieci wodociagowej).
  • Jesli rownowaga pH jest zaburzona w glebie.
  • Rodzaje zanieczyszczen zelazem

    Woda moze zawierac nastepujace rodzaje zanieczyszczen zawierajacych zelazo:

  • Zelazna stal. Rozpuszczony w wodzie. Wizualnie ciecz z takim zanieczyszczeniem moze wygladac normalnie (przezroczysta, bez widocznego osadu). Przy zwiekszonym stezeniu pojawi sie metaliczny posmak, a jesli zostawisz otwarty pojemnik z plynem do osadzenia, woda nabierze czerwonawego odcienia.
  • Trojwartosciowy. Nierozpuszczalny: w wodzie widoczne sa drobne czerwonawe czasteczki, nawet bez osiadania. Podczas stania wypada czerwonawy osad.
  • Metal bakteryjny (bakterie zelaza). Mieszanina niebezpieczna dla zdrowia i rurociagow, ktora oprocz zelaza moze zawierac rtec, kadm, olow. Wyglada jak sliski miekki osad, ktory pozostaje na powierzchni naczynia. Po pozostawieniu w otwartym pojemniku na powierzchni wody moze tworzyc sie tlusty film.
  • Dlaczego wazne jest oczyszczanie wody ze studni z zelaza?

    Mozliwe konsekwencje:

    • problemy skorne (po kapieli utrzymuje sie uczucie suchosci, ucisku, przy dluzszej ekspozycji moze rozwinac sie zapalenie skory, alergie);
    • problemy z watroba i nerkami, ktore musza stale usuwac z organizmu nadmiar zelaza;
    • wzrasta ryzyko zawalu serca;
    • wzrasta ryzyko zachorowania na raka (przede wszystkim raka okreznicy, pecherza moczowego i przelyku).

    Zelazne standardy dla wody pitnej

    Stezenie zelaza w wodzie w zakresie od 0,1 do 0,3 mg na litr jest uwazane za bezpieczne. W rzeczywistosci jego zawartosc czesto przekracza te liczbe 10 razy. Jesli uzywasz tak brudnej wody do mycia, picia i gotowania, prawdopodobnie nie da sie uniknac reakcji alergicznych i chorob skory.

    Dlatego warto nauczyc sie usuwac zelazo z wody w domu. Specjalne urzadzenia, filtry i improwizowane srodki pomoga rozwiazac problem.

    Metody usuwania zelaza z wody

    Istnieje kilka sposobow na usuniecie nadmiaru zelaza z wody. Konkretna metoda jest wybierana z uwzglednieniem dokladnej formy, w jakiej jest zawarta. W wiekszosci regionow naszego kraju wystepuje glownie zelazo zelazawe. I to dobrze, poniewaz mozna go latwo usunac nawet przy uzyciu domowych systemow odwroconej osmozy.

    Metoda wymiany jonowej

    Usuwanie nadmiaru metalu ta metoda jest niezwykle proste. Filtry do oczyszczania wody pitnej zastepuja jony zelaza calkowicie bezpiecznymi jonami sodu. Nastepnie plyn nabierze przejrzystego koloru i dobrego smaku.

    Ale ta metoda usuwania jest odpowiednia tylko wtedy, gdy poziom zelaza w wodzie nie przekracza 3 mg / l. W przeciwnym razie wymiana jonowa zostanie zaklocona, a zywica natychmiast straci swoje wlasciwosci.

    Odwrocona osmoza

    Odwrocona osmoza Ecosoft jest rowniez uwazana za dobra opcje do filtrowania zelaza. Dzieje sie tak, poniewaz czyszczenie odbywa sie tutaj dzieki specjalnej membranie. I bardzo dobrze usuwa zelazo zelazawe – kilkukrotnie lepiej niz zywica jonowymienna. W duzej mierze ze wzgledu na to, ze membrana ma bardzo male pory.

    Odwrocona osmoza z latwoscia usuwa zelazo z wody, nawet jesli jest obecne w duzych ilosciach (10-15 mg/l). I radzi sobie z jego trojwartosciowa forma. Ale tutaj czyszczenie jest juz mozliwe tylko z niewielka iloscia takiego zelaza – w przeciwnym razie membrana szybko sie zatka i jej wydajnosc znacznie spadnie.

    Odmiany zelaza w wodzie

    Zanim zaczniesz oczyszczac wode, powinienes dowiedziec sie, w jakiej postaci pierwiastek moze wystepowac w wodzie.

    Istnieja trzy rodzaje takiego zelaza:

  • Bakteryjny. Sa to bakterie, martwe i zywe, a takze ich skorupki i produkty odpadowe. Zewnetrznie taka substancja przypomina miekki sluz.
  • Trojwartosciowy lub po prostu rdza. Jest to utlenione zelazo. Najczesciej element jest zawarty wraz z typem biwalentnym. Kiedy czerwone czasteczki osiadaja, powstaje zelazo bakteryjne.
  • Dwuwartosciowy – wlasciwie zelazo.
  • Doskonale rozpuszcza sie w wodzie, wiec nie da sie go wykryc golym okiem, ciecz jest absolutnie przezroczysta. W kontakcie z tlenem atmosferycznym zelazo zelazawe ulega utlenieniu i przeksztalca sie w zelazo trojwartosciowe.

    Szkoda wody o wysokiej zawartosci zelaza dla organizmu

    Okresowo wklad wymaga regeneracji solanka, dlatego filtry te sa wyposazone w zbiornik solanki.

    Filtry odzelaziajace dzialaja na bazie dwutlenku manganu.

    Substancja reaguje z manganem i zelazem zawartym w wodzie, przez co zanieczyszczenia wytracaja sie w postaci nierozpuszczalnego osadu.

    Filtry te skutecznie usuwaja czastki mechaniczne (np. piasek, rdze).

    Ich glowna wada jest to, ze przy duzych ilosciach oczyszczonej wody swiatla bardzo szybko sie zapychaja, dlatego wymagaja czestego splukiwania.

    Filtry odwroconej osmozy sa uwazane za najlepsze. Dzieje sie tak, poniewaz odwrocona osmoza oddziela wode i zawarte w niej zanieczyszczenia na poziomie molekularnym. Tak wiec wyjsciem jest doskonale oczyszczona woda pitna.

    Filtry weglowe.

    Wegiel aktywny doskonale usuwa z wody rozpuszczone gazy, chlor i zwiazki organiczne. Nowoczesne filtry wykorzystuja wegiel drzewny z lupin orzecha kokosowego, uwaza sie, ze jego zdolnosc adsorpcji jest okolo 4 razy wieksza niz wegla aktywnego ze zwyklego drewna.

    Filtry magnetyczne

    Czesciej stosowane sa w kotlowniach, ale teraz produkowane sa rowniez wersje kompaktowe do mieszkania. Za pomoca silnego pola magnetycznego filtry te zmieniaja strukture soli manganu i zelaza, powodujac ich wytracanie sie w nierozpuszczalny osad, ktory jest zatrzymywany przez wklad pofiltrowy.

    Wazny! Metody takie jak ozonowanie i dezynfekcja UV dzialaja dobrze z zelazem bakteryjnym, ale nie dzialaja na rdze.

    Ludowe przepisy na oczyszczanie wody

    Na ogol zelazo jest odcinane od wody w taki sam sposob jak inne zanieczyszczenia.

    Oprocz specjalnych urzadzen skuteczne beda rowniez sprawdzone w czasie metody ludowe.

    Jak skutecznie oczyscic wode w domu:

  • Wstawanie jest najprostsza, ale i najbardziej czasochlonna metoda. Napelnij wiadro i zostaw na noc, a rano odsacz dwie trzecie (najlepiej przez kilka warstw gazy) od gory.
  • Gdy woda pobrana ze studni opadnie, pozostala jedna trzecia bedzie zawierala piasek, gline, wapno i zelazo. Jesli woda jest kranowa, z kranu, chlor zostanie usuniety przez noc.

    Osiadajac nie mozna usunac soli metali ciezkich i patogennych mikroorganizmow, ktore sa przyczyna chorob jelit.

    • Zamrozenie rowniez wymaga minimum wysilku, a woda jest tak zdrowa i czysta, jak to tylko mozliwe.

    Wlej wode do glebokiego rondla i wloz do zamrazarki lub wloz do rondla i wynies na balkon (w mrozna pogode). Po okolo pol godzinie, gdy wierzchnia warstwa stwardnieje, usun skorke i resztki. Niech pozostala woda zestala sie o okolo 3/4 – ten lod bedzie najczystszy. Wylej reszte plynu, wszystkie zanieczyszczenia sa w nim skoncentrowane.

    Niech lod stopi sie w temperaturze pokojowej lub w lodowce. Powstala woda zawiera do 3 stopni mineralow. Aby zwiekszyc ten wskaznik, dodaj 100 ml wody mineralnej na kazdy litr roztopionej wody.

    • Gotowanie jest dosc skuteczne, ale zajmie sie.

    Jego zaleta jest 100% niszczenie drobnoustrojow chorobotworczych. Wlej czajnik, zagotuj, zmniejsz ogien i pozostaw na nim naczynia na 50 minut.

    Zwiazki magnezu, wapnia i zelaza wytracaja sie na dno pojemnika i osadzaja na scianach. Duza wada takiej wody jest wyjatkowo niska zawartosc tlenu. Podczas stosowania tej metody wazne jest, aby nie zapomniec o czajniku na kuchence i zapewnic wystarczajaca objetosc, aby woda nie wygotowala sie bez pozostalosci.

    • Wegiel aktywowany. Produkt usuwa nieprzyjemne zapachy i adsorbuje wiele zanieczyszczen.

    Jedna tabletka skutecznie oczyszcza jeden litr wody. Wez piec tabletek, zawin w czysta gaze lub bandaz i zanurz na noc w pojemniku z piecioma litrami wody, woda bedzie czysta rano.

    W podobny sposob woda ze studni jest doskonale oczyszczana – usuwa sie wapno i zelazo.

    • Krzem usuwa bakterie chorobotworcze i sole metali ciezkich. Kup silikon, umyj go dokladnie, wyloz na dno naczynia z woda.

    Przykryj pojemnik gaza i umiesc w ciemnym miejscu na 3-7 dni. Gorne warstwy osiadlej wody wlac do czystego pojemnika, moze sluzyc do picia i gotowania. Dolna warstwe wylac o grubosci okolo 3 cm, zawiera sole metali ciezkich, wapno, zelazo. Na kamieniach silikonowych utworzy sie bialy film, ktory nalezy bardzo dokladnie zmyc (przetrzec kamienie stara szczoteczka do zebow).

    Ciekawostka Ograniczajaca zawartosc zelaza w wodzie pitnej wynosi 0,3 mg na litr.

    Wieksza ilosc znacznie pogorszy smak wody.

    Natalia Ławniczak
    Autor
    Rate author
    Wiedzieć wszystko